ตัวแทนประกันบอก "จ่ายเบี้ย 100,000 บาท × 10 ปี รวม 1,000,000 บาท ครบสัญญาได้คืน 1,380,000 บาท — ผลตอบแทน 138%!"
ฟังดูเย้ายวน ใช่ไหม?
แต่ตัวเลข 138% นั้นรวมตลอด 15 ปี ไม่ใช่ต่อปี — ถ้าคำนวณเป็นอัตราต่อปีที่แท้จริง (เรียกว่า IRR — Internal Rate of Return) จะอยู่ราว 3.7% ต่อปี ใกล้เคียงพันธบัตรรัฐบาลหรือฝากประจำธนาคารแบบยาวเลย
ทำไม "138%" ถึงทำให้คุณเข้าใจผิด
ตัวแทนคำนวณแบบนี้:
ได้คืน 1,380,000 ÷ จ่าย 1,000,000 = 138%
นี่คือการคิดแบบ "ผลตอบแทนรวมตลอดสัญญา" ซึ่งฟังดูใหญ่เพราะรวมเงิน 15 ปี
แต่ถ้าฝากเงิน 1 ล้านในบัญชีออมทรัพย์ที่ดอกเบี้ย 1% ต่อปี ปล่อยทบต้น 15 ปี = 1,160,000 บาท หรือ 116% — เห็นไหมว่าตัวเลขรวมตลอดสัญญามันใหญ่ "เพราะเวลา" ไม่ใช่ "เพราะคุ้ม"
วิธีคำนวณที่ถูก — IRR
IRR คือ "อัตราดอกเบี้ยที่จะทำให้กระแสเงินจริงทั้งหมดสมดุล" — เป็นมาตรฐานสากลในการเปรียบเทียบการลงทุนใดๆ ที่มีเงินไหลเข้าออกหลายปี
สำหรับประกันออมทรัพย์ตัวอย่างนี้:
- ปี 1-10: จ่ายเบี้ย 100,000 บาทต่อปี (เงินไหลออก)
- ปี 2-15: รับเงินคืนรายปี 2,000 บาท (เงินไหลเข้า)
- ปี 15: รับเงินครบสัญญา 1,100,000 บาท + เงินคืนงวดสุดท้าย
IRR ของกระแสเงินนี้ = ~3.7% ต่อปี
นี่คือผลตอบแทนต่อปีที่แท้จริง — ตัวเลขเดียวกับที่คุณจะเอาไปเทียบกับ "พันธบัตร 2.5%", "ฝากประจำ 1.5%", "กองทุน SET 6-8%"
ลองคำนวณของคุณเอง
ใส่ตัวเลขจากใบเสนอราคาที่ตัวแทนให้คุณ (เบี้ยต่อปี / จำนวนปีจ่าย / เงินคืนรายปี / เงินครบสัญญา) แล้วดูทั้ง "marketed return" ที่ตัวแทนใช้ และ "IRR ที่แท้จริง" — บางกรมธรรม์ IRR ต่ำกว่า 3% เลย
ข้อมูลกรมธรรม์
ตามที่ระบุในโบรชัวร์ — เบี้ย, ระยะเวลา, ทุนประกัน, อัตราเงินคืน
จำนวนที่จ่ายในแต่ละปี
ใช้เป็นฐานคำนวณเงินคืน + ความคุ้มครองชีวิต
ตัวอย่าง 7 / 10 / 15 ปี
ตัวอย่างแบบ '15/10' = 15 ปี
ผลการคำนวณ
เปรียบเทียบ 'ผลตอบแทนที่โฆษณา' กับ 'ผลตอบแทนจริง (IRR)'
ดูกระแสเงินสดรายปี (12 ปี)แสดง ▾
| ปีที่ | เบี้ย | เงินคืน | ครบกำหนด | สุทธิ |
|---|---|---|---|---|
| 1 | − ฿30,000 | + ฿1,500 | — | − ฿28,500 |
| 2 | − ฿30,000 | + ฿1,500 | — | − ฿28,500 |
| 3 | − ฿30,000 | + ฿1,500 | — | − ฿28,500 |
| 4 | − ฿30,000 | + ฿1,500 | — | − ฿28,500 |
| 5 | − ฿30,000 | + ฿1,500 | — | − ฿28,500 |
| 6 | − ฿30,000 | + ฿1,500 | — | − ฿28,500 |
| 7 | — | + ฿1,500 | — | + ฿1,500 |
| 8 | — | + ฿1,500 | — | + ฿1,500 |
| 9 | — | + ฿1,500 | — | + ฿1,500 |
| 10 | — | + ฿1,500 | — | + ฿1,500 |
| 11 | — | + ฿1,500 | — | + ฿1,500 |
| 12 | — | — | + ฿189,000 | + ฿189,000 |
แล้วประกันออมทรัพย์ "ไม่ดี" หรือ?
ไม่ใช่อย่างนั้นทั้งหมด — มันมี คุณค่าบางอย่าง ที่การลงทุนแบบอื่นไม่มี:
- คุ้มครองชีวิต ระหว่างที่ออมอยู่ (Sum Insured)
- ลดหย่อนภาษี ได้ (สูงสุด 100,000 บาท/ปี สำหรับประกันชีวิต)
- บังคับให้ออม — บางคนต้องการ "ความบังคับ" ไม่ให้เอาเงินไปใช้
- ผลตอบแทนคงที่ — รู้ก่อนล่วงหน้าว่าได้คืนเท่าไร ไม่ผันผวนเหมือนหุ้นหรือกองทุน
แต่ ถ้าเป้าหมายคุณคือ "ลงทุนระยะยาว 15 ปี เพื่อผลตอบแทน" — IRR 3-4% แพ้กองทุน SET, แพ้หุ้นกู้บางตัว, ใกล้เคียงพันธบัตรรัฐบาล
ถ้าจะซื้อ ควรถามอะไร?
ก่อนเซ็น ขอ ตารางผลประโยชน์ปีต่อปี (Illustration of Benefits) แล้วเอาไปคำนวณ IRR ด้วยเครื่องคำนวณข้างบน
ถ้าตัวแทนไม่อยากให้ตาราง หรือไม่อธิบายว่า IRR คืออะไร — นั่นเป็นสัญญาณ
สรุป
| คำที่ใช้ขาย | ตัวเลขจริง | |---|---| | "ได้คืน 138%" | 3.7% ต่อปี | | "ผลตอบแทน 100%+" | มักจะ 2-4% ต่อปี | | "การันตี + คุ้มครองชีวิต" | จริง — แต่ดูตัวเลขก่อน |
ประกันออมทรัพย์ไม่ใช่ตัวร้าย — แค่ต้องเข้าใจสิ่งที่กำลังซื้อ ในแง่ของผลตอบแทนต่อปีที่แท้จริง ไม่ใช่ตัวเลขใหญ่ที่รวมตลอดสัญญา
ไม่ใช่คำแนะนำการลงทุน — บทความนี้เป็นการศึกษาเท่านั้น ผู้ใช้ควรปรึกษาผู้เชี่ยวชาญและตัดสินใจด้วยตนเอง